ಇಂದು ಇಂಧನದ ಬೆಲೆಗಳು ದಿನಕ್ಕೊಂದು ಹೊಸ ಏರಿಕೆಯನ್ನು ಕಾಣುತ್ತಿವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿ ತನ್ನ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಹೋಗಲು, ಮನೆತನವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಅಥವಾ ವಾಹನ ಚಲಿಸಲು ಬಳಸುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹನಿಯ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ ಅವನ ಖರ್ಚಿನ ಮೇಲಿನ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತಲೇ ಬರುತ್ತಿವೆ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಬಂಕ್ಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ವಂಚನೆಗಳು ಜನಸಾಮಾನ್ಯರ ಜೇಬಿಗೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೊರೆ ಆಗಿರುವುದು ನಿಜ. ನಾವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಂಕ್ಗೆ ಹೋದಾಗ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಶೂನ್ಯ ಮೀಟರ್ನ್ನು ಗಮನಿಸುವೆವು. ಯಂತ್ರವನ್ನು ಶೂನ್ಯಕ್ಕೆ ಮಾಡದೇ ತೆರವು ಮಾಡಿದರೆ, ತಪ್ಪದೇ ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರಮಾಣ ವಂಚನೆ ನಡೆದಿದೆ ಎಂದು ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಇಂದಿನ ವಂಚನೆಗಳು ಕೇವಲ ಶೂನ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ, ಅದರಿಗಿಂತಲೂ ಆಳವಾದ ಸ್ಥಳವಾದ ‘ಸಾಂದ್ರತೆ’ಯಲ್ಲಿಯೂ ನಡೆಯುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ಬಹುತೇಕ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ.
ಸಾಂದ್ರತೆ ಎಂದರೆ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಅಥವಾ ಡೀಸೆಲ್ನ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ತೋರಿಸುವ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶ. ಹೊರಗಿನಿಂದ ನೋಡಿದರೆ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಒಂದೇ ರೀತಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಆಮೆಲೆ ಅದರ ಬಣ್ಣ ಅಥವಾ ವಾಸನೆ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಅದರ ಗುಣಮಟ್ಟ ಹೇಳುವುದಾದರೂ ಅಸಾಧ್ಯ. ಇಂಧನಕ್ಕೆ ನೀರು ಬೆರಸಿರುವುದೇ? ಬೇರೆ ರಾಸಾಯನಿಕ ಮಿಶ್ರಣ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ ಏನು? ಅಥವಾ ಅದು ಪ್ರಮಾಣವಾಗಿ ಅಥವಾ ಗುಣವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಿದೆಯೇ? ಇವುಗಳನ್ನು ಕಣ್ಣಿನಿಂದ ಗುರುತಿಸುವುದು ಸಾಧ್ಯವಲ್ಲ. ಇಂತಹ ಅನೇಕ ಕುತಂತ್ರಗಳನ್ನು ತಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಸಾಂದ್ರತೆ ಪರೀಕ್ಷೆ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
ಸಾಂದ್ರತೆ ಮೀಟರ್ ಎಂದರೇನು?
ಬಹುತೇಕ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಪಂಪ್ಗಳಲ್ಲಿ ಈಗ ಡಿಜಿಟಲ್ ಡಿಸ್ಪ್ಲೇ ಇರುವ ಯಂತ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಯಂತ್ರದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಪ್ರಮುಖ ಸಂಖ್ಯೆಗಳು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ:
- ಬೆಲೆ
- ಪ್ರಮಾಣ (ಲೀಟರ್)
- Density / ಸಾಂದ್ರತೆ
ನಾವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎರಡು ವಿಷಯಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಗಮನ ಕೊಡುತ್ತೇವೆ—ಶೂನ್ಯಕ್ಕೆ ಸೆಟ್ ಆಗಿರುವ ಪ್ರಮಾಣ ಮೀಟರ್ ಮತ್ತು ಬೆಲೆ. ಮೂರನೇ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾದ ಸಾಂದ್ರತೆ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಜನರು ಗಮನಿಸುವುದೇ ಇಲ್ಲ. ಈ ಅಂಕೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಬಂಕ್ಗಳು ಯಾವುದಾದರೂ ಕಲಬೆರಕೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಪತ್ತೆ ಮಾಡಬಹುದಾಗಿದೆ.
ಸರ್ಕಾರ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ಸಾಂದ್ರತೆ ಮಾನದಂಡಗಳು
ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಮತ್ತು ಡೀಸೆಲ್ಗೆ ಸರ್ಕಾರವು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ನಿಖರವಾದ ಸಾಂದ್ರತೆ ಶ್ರೇಣಿಗಳು ಇವೆ. ಶ್ರೇಣಿಯಿಂದ ಹೊರಗೆ ಇದ್ದರೆ, ಅದರಲ್ಲಿ ನೀರು, ಕೆಮಿಕಲ್ಗಳು, ಕಿರಿದಾದ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮಿಶ್ರಣ ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ಮಾಲಿನ್ಯ ಬೆರೆಸಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚು.
- ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಸಾಂದ್ರತೆ:
730 – 800
ಇದಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ಇದ್ದರೆ ಪೆಟ್ರೋಲ್ನಲ್ಲಿ ಕಲಬೆರಕೆ ಇರಬಹುದು. - ಡೀಸೆಲ್ ಸಾಂದ್ರತೆ:
830 – 900
ಇದಕ್ಕೆ ಹೊರಗಿದ್ದರೆ ಗುಣಮಟ್ಟ ಹಾನಿಯಾಗಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ.
ಸಾಂದ್ರತೆ ಮಾನದಂಡ ತಪ್ಪಿದರೆ ಏನಾಗುತ್ತದೆ?
- ಎಂಜಿನ್ ಸರಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ.
- ಮೈಲೇಜ್ ಬಹಳಷ್ಟು ಕುಗ್ಗುತ್ತದೆ.
- ವಾಹನ ‘missing’ ಕೊಡುತ್ತದೆ.
- ಇಂಜೆಕ್ಟರ್ಗಳು ಹಾನಿಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ.
- ದೀರ್ಘಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಎಂಜಿನ್ ನಷ್ಟ.
- ಗ್ರಾಹಕರು ಹಣ ಮತ್ತು ಸಮಯ ಎರಡರಲ್ಲೂ ನಷ್ಟ ಅನುಭವಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಇಂತಹ ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪೆಟ್ರೋಲ್ ತುಂಬುವಾಗ ಎರಡು ನಿಮಿಷ ಸಾಂದ್ರತೆ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ನೋಟ ಹಾಕುವ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯೇ ಸಾಕು.
ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಬಂಕ್ಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಡೆಯುವ ವಂಚನೆಗಳು
ಇಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ವಂಚನೆಗಳೂ ಹೊಸ ರೂಪ ಪಡೆಯುತ್ತಿವೆ. ಶೂನ್ಯ ಮೀಟರ್ನ್ನು ಸೆಟ್ ಮಾಡುವುದು ಮಾತ್ರಕೊಂದು ಬಂಕ್ ನಂಬಿಗಸ್ಥ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿ ಅಲ್ಲ.
1. ಶೂನ್ಯ ಮೀಟರ್ ತೋರಿಸಿ ವಿಶ್ವಾಸ ಗೆಲ್ಲುವುದು
ಬಹುತೇಕ ಗ್ರಾಹಕರು ಶೂನ್ಯ ಮೀಟರ್ ನೋಡಿದರೆ ಎಲ್ಲವೂ ಸರಿಯಿದೆ ಎಂದು ನಿರಾಳವಾಗುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ, ಕೆಲವು ಬಂಕ್ಗಳು ಶೂನ್ಯ ತೋರಿಸಿ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ತಿಕ್ಕಾಟ ಮಾಡದೆ, ಗುಣಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಗೋಳ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿರಬಹುದು.
2. ಸಾಂದ್ರತೆ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ತೊಂದರೆ ಮಾಡುವುದು
ಪೆಟ್ರೋಲ್ಗೆ ನೀರು ಬೆರಸುವದು ಅಥವಾ ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆಯ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳನ್ನು ಪೆಟ್ರೋಲ್ಗೆ ಸೇರಿಸುವುದು—ಇವು ಸಾಮಾನ್ಯ ವಂಚನೆಗಳಲ್ಲೊಂದು. ಗ್ರಾಹಕರು ಇದನ್ನು ಕಣ್ಣಿನಿಂದ ಗಮನಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವೇ ಇಲ್ಲ. ಆದರೆ ಸಾಂದ್ರತೆ ಅಂಕೆ ಮಾತ್ರ ಸುಳ್ಳು ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ.
3. ಕಡಿಮೆ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಇಂಧನ ನೀಡಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಲಾಭ ಪಡೆಯುವುದು
ಕಡಿಮೆ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಫ್ಯುಯೆಲ್ ಅನ್ನು ಮಿಶ್ರಣ ಮಾಡಿ ಮಾರುವುದು. ಅವರು ಹೆಚ್ಚು ಲಾಭ, ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ನಷ್ಟ.
ಸಾಂದ್ರತೆ ಪರೀಕ್ಷೆ ಏಕೆ ಅಷ್ಟು ಮುಖ್ಯ?
ಇಂಧನವು ನಮ್ಮ ವಾಹನದ ‘ಹೃದಯದ ರಕ್ತ’ದಂತೆ. ನಾವು ತಪ್ಪು ರಕ್ತ ತುಂಬಿದರೆ ದೇಹ ಹಾಳಾಗುವಂತೆ, ವಾಹನಕ್ಕೆ ತಪ್ಪು ಇಂಧನ ತುಂಬಿದರೆ ಎಂಜಿನ್ ಹಾಳಾಗುತ್ತದೆ. ವಾಹನದ ಆರೋಗ್ಯ, ಮೈಲೇಜ್, ಎಂಜಿನ್ನ ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕತೆ—ಇವೆಲ್ಲವೂ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಗುಣಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ.
ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರು ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಅತ್ಯಂತ ಸರಳ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಕ್ರಮವೇ ಸಾಂದ್ರತೆ ಪರೀಕ್ಷೆ. ಬಂಕ್ನಲ್ಲಿ Density Meter ಡಿಸ್ಪ್ಲೇ ಕಾಣಿಸದಿದ್ದರೆ, ಅಥವಾ ಅವರು ತೋರಿಸಲು ಹಿಂಜರಿದರೆ, ಅಲ್ಲಿ ಏನೋ ತಪ್ಪು ನಡೆಯುತ್ತಿದೆಯೆಂಬುದು ಬಹುತೇಕ ಖಚಿತ.
ಗ್ರಾಹಕರು ಏನು ಮಾಡಬೇಕು?
- ಪೆಟ್ರೋಲ್ ತುಂಬಿಸುವಾಗ
“Density ತೋರಿಸಿ” ಎಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಹೇಳಿ. - ಸಾಂದ್ರತೆ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಮಾನದಂಡಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಸಿ ನೋಡಿ.
- ಅನುಮಾನಾಸ್ಪದ ಬಂಕ್ಗಳಲ್ಲಿ ಅಭ್ಯಾಸವಾಗಿ ಇಂಧನ ತುಂಬಿಸಬೇಡಿ.
- ಒಂದು ಬಂಕ್ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹವೆಂದು ಕಂಡುಕೊಂಡರೆ, ಯಾವಾಗಲೂ ಅದೇ ಬಂಕ್ಗೆ ಹೋಗುವುದು ಉತ್ತಮ.
- ತಪ್ಪು ಕಂಡುಬಂದರೆ ತಕ್ಷಣ
Petroleum Company Customer Care ಗೆ ದೂರು ನೀಡಿ. - ರಶೀದಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಿ—ಇದು ಸಮಸ್ಯೆ ಬಂದರೆ ಸಾಕ್ಷಿ.
ಇಂಧನ ತುಂಬಿಸುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾವು ಶೂನ್ಯ ಮೀಟರ್ನ್ನು ಮಾತ್ರ ನೋಡುತ್ತೇವೆ. ಇದೊಂದು ಸುಳ್ಳು ಭದ್ರತೆ ನೀಡುವ ಕ್ರಮವಾಗಿದೆ. ಮೂಲ ವಂಚನೆಗಳು ಸಾಂದ್ರತೆ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಅಡಗಿವೆ. ಎಲ್ಲಾ ಗ್ರಾಹಕರು ತಮ್ಮ ಹಕ್ಕು, ತಮ್ಮ ಹಣ ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ವಾಹನದ ಸುರಕ್ಷತೆಗೆ ಸಾಂದ್ರತೆ ಪರಿಶೀಲನೆ ಮಾಡುವುದು ಅಗತ್ಯ.
ಇಂಧನವು ವಾಹನದ ಜೀವ. ಅದರಲ್ಲಿ ಗುಣಮಟ್ಟ ಹಾಳಾದರೆ, ನಿಮ್ಮ ಸಮಯ, ಹಣ ಮತ್ತು ವಾಹನದ ಆರೋಗ್ಯ ಎಲ್ಲವೂ ಹಾಳಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಮುಂದಿನ ಬಾರಿ ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಅಥವಾ ಡೀಸೆಲ್ ತುಂಬಿಸುವಾಗ, ಕೆವಲ ‘ಶೂನ್ಯ ಮೀಟರ್’ ನೋಡದೇ, ಸಾಂದ್ರತೆ ಮೀಟರ್ನ್ನೂ ನೋಡಿ—ನೀವು ವಂಚನೆಗಳಿಂದ ನಿಮ್ಮನ್ನು ನೀವು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೀರಿ.
